E-Atık (Elektronik Atık) Nedir? Geri Dönüşümü Nasıl Sağlanır?
Çevre dostu tüketimlere dikkat etmeye çalışırken, geri dönüşümler ile sürdürülebilir geleceğe yatırımlar yapılıyor. Bugüne kadar sıkça duyulan ”Geri Kazanım” artık günümüzde hemen her alanda yapılabiliyor. Geri kazanım sayesinde kullanılmayan ürünler yeniden hayat bulma imkânı bulurken, doğa daha fazla tüketilmemiş oluyor. Geri dönüşüm ürünleri içinde son yıllarda oldukça farkındalık yaratan bir konuda; E-atık…
E-atık Nedir ?
Elektronik atık kelimesinin kısaltmasıdır. Dünyada her yıl ortalama 20 milyon ton ile 50 milyon ton arasında elektronik atık üretimi mevcuttur. Elektronik atık nedir kısaca tanımlamak gerekirse;
Elektronik atık ya da e-atık istenmeyen, çalışmayan, eskimiş ya da ömrünü doldurmuş olan elektronik ürünler için kullanılan bir terimdir. Teknoloji hızla gelişiyor. Öyle ki, bugün son model aldığımızı düşündüğümüz cep telefonu bundan 15 gün sonra yeni sürümü ile karşımıza çıkabiliyor. Konu teknoloji olunca “son model” kelimelerinin cümle içinde kullanımı çok uzun ömürlü olmuyor. Kullan at mantığı işlediği için ve dahası ihtiyaçlar her gün arttığı için elektronik cihazlarla kısa sürede vedalaşmak durumunda kalabiliyoruz. İşte bu vedanın ardından artık ürün elektronik atık sınıfına giriyor. Peki, elektronik atıklar nelerdir?
E-atık olabilecek ürünlerin başında en sık yenilediğimiz ya da ömrünü dolduran cep telefonları gelmekte. Ardından televizyonlar, CD çalarlar, faks makineleri, yazıcılar ve benzeri ürünler takip ediyor. Elektronik atıkların hemen hemen çoğu ağır metaller, plastikler, gazlar, cıvalar, PVC gibi maddeler içerir. Bu toksik maddeler çevreye karşı önemli bir tehdit oluşturur.
E-atıkların Geri Dönüşümü Nasıl Olur?
Elektronik atıkların çevreye zararlı toksik maddeleri içermesi geri kazanımının olmayacağı anlamına gelmiyor. Ancak elektronik atıkların imhası da çevreye oldukça zarar verebilir. Özellikle e- atıkların uygun olmayan şekilde imhası çevre için bir tehdit unsuru olabilir. Böylece geri dönüşümden kazanç elde etmek isterken büyük zarar edilmiş olunur çevreye karşı. Elektronik atıklar plastik, cam ya da metaller de dahil olmak üzere çeşitli geri dönüştürülebilir materyale sahiptir bu nedenle elektronik atıkların geri dönüşümü önemlidir. E-atıkların geri dönüştürülebilmesi için profesyonel bir uygulama gereklidir. Bugün pek çok belediye elektronik atık konusunda destek vermektedir. Bu belediyelerin e-atığı kabul eden transfer istasyonları vardır böylece güvenle imha işlemi gerçekleşir. Bu konuda işleyen bazı prosedürler vardır.
Ancak sadece belediyeler sektördeki boşlukları dolduramamaktadır. Sektördeki eksikliği ATY tesislerini güçlendirerek ve sayısını arttırarak sürdürülebilir teknolojiye dönüşebiliriz.
Dünyada da elektronik atık konusunda alınan bazı önlemler vardır. Dünya genelinde yapılan e-atık çalışmalarında bazı başlıkların üzerinde durulmakta.
- Üretimi yeni başlayan elektronik ürünlerin içeriğinde daha titiz olunur; özellikle toksik ya da zararlı maddelerin kullanımı sınırlandırılır.
- Üretimi yeni başlayan elektronik ürünlerde geri dönüşüm kriterleri göz önünde bulundurulur ve geri dönüşümün kolayca sağlanabilmesi için çalışmalar yürütülür.
- Ve bilinç… Aslında her şey bilinç ile başlıyor. Çevre koruması, sağlıklı yarınlara ulaşmanın temelidir. Her bir birey alacağı sorumluluklar ile çevreye katkı sağlayabilir. Bu nedenle sadece elektronik atık konusunda değil çevreye dair her konuda bilinçlendirme önemli bir adımdır.
Referanslar:
- https://www.incitas.com.tr/
- https://elektrikinfo.com/
- http://otizmicine-atik.com/
- https://www.eagd.org.tr/
- https://www.avansas.com/
- https://www.resizenow.com/
