Yazar: Zeynep Ateş
Merhaba ben Zeynep Ateş. Süleyman Demirel Üniversitesi Elektrik Elektronik Mühendisliği bölümü 2020 mezunuyum. Yaklaşık 4 yıldır Elektronik Ar-Ge Mühendisi olarak çalışmaktayım. 2021 yılından bu yana Çeyrek Mühendis platformunda, gelişen teknolojileri takip edip teknik içerikler ve yazılar üreterek mühendislik yolculuğuma katkı sağlamaya devam ediyorum.
Piezoelektrik özelliği, belirli kristaller ve kemik gibi bazı malzemelere uygulanan mekanik basınç sonucunda malzemenin elektrik alan veya elektrik potansiyelinin değiştirmesidir. Piezo kelimesi Yunanca’da “sıkıştırmak, basınç uygulamak” anlamlarına gelmektedir. Bir kristal veya malzemeye basınç uygulanırsa kutupları arasındaki uzaklık artar. Yüzeyinde yük birikimi artar, dolayısıyla iki uç arasında bir gerilim farkı oluşur ve bu gerilim farkı bir iletkenle birleştirilirse akım akar. Böylece mekanik etki elektriksel büyüklüğe dönüşmüş olur. Piezoelektrik özelliği bulunduran kristaller arasında kuartz, turmalin, rokel vb. bulunmaktadır. Doğadaki şekli ile kullanılması mümkün değildir. Kristallerin titreşim frekansı ve ortaya çıkardığı elektrik alan kesiliş şekilleri, yüzey işlemleri ile yakından ilgilidir. Kristalin merkeze göre…
Ar-Ge Nedir? Ar-Ge ve Ür-Ge karıştırılan iki kavramdır. Kültür, insan ve toplumun bilgisinden oluşan bilgi dağarcığının arttırılması ve bunun yazılım dâhil yeni süreç, sistem ve uygulamalar tasarlamak üzere kullanılması için sistemli bir şekilde yürütülen yaratıcı çalışmalar Ar-Ge çalışmalarıdır. İnovasyon bir hedefi ya da sonucu ifade ederken Ar-Ge bu hedefe veya sonuca ulaşmanın yöntemi yani yoludur. Ar-Ge yenilik ve inovasyon kelimeleri ile bütünleşir ve sonucunda bir ürün ortaya koyar. Ar-Ge sonucu çıkan yenilikçi yaklaşımlar girişimci bir bakış açısı ile ele alındığında, bu yeniliklerin ticarileştirilmesi sonucunda inovasyon ortaya çıkar. Yukarıda araştırma ve geliştirme döngüsü verilmiştir. Döngüden de anlaşılacağı üzere bir Ar-Ge projesi…
Kablolu kulaklığın yerini alan kablosuz kulaklıktan sonra şarj sorununu ortadan kaldıran güneş enerjili kulaklık üretilmeye başlandı. Güneş enerjisi ile şarj edilen bu kulaklıklar kablosuz kulaklıkların yerini alabilir. İlk güneş enerjisi ile çalışan kulaklıkların Urbanista ve Adidas tarafından üretimi gerçekleştirildi. Bu iki firmanın ürettiği modelin üzerindeki kafa bandı kısmında güneş panelleri yer alıyor. Buna ek olarak Urbanista firması, kablosuz kulakiçi kulaklık üretti. Bu kulaklığın şarj ünitesinin üzerinde güneş paneli yer almakta. Nasıl Çalışıyor? Kulaklıkların üzerinde yer alan kafa bandı kısmında güneş panelleri bulunmakta. Bu güneş panelleri Powerfoyle olarak adlandırılıyor. Boyut olarak 2 mm kalınlığında. Doğal bir boyayla kaplanmış titanyum dioksit şeritlerden…
Elimizde yer alan parmak izlerimiz bir kimliktir aslında. Parmak izi biyometrisi, günümüzde özellikle akıllı telefonlarda kullanımıyla popüler hale gelmiştir. Güvenlik, kamu ve eğitim gibi kuruluşların en temel ihtiyacı haline gelen parmak izi teknolojisi hızla gelişmektedir. Güvenlik için birçok yönteme başvurulmaktadır. Parmak izi bu yöntemlerden biri haline gelmiştir. Kişiye özel olması sebebiyle güvenliği üst seviyelere çıkarmaktadır. Bunun yanı sıra hem kullanım kolay sağlamakta, hem de maliyet açısından avantajlıdır. İlk modern parmak izi tarayıcı FBI tarafından geliştirilmiştir. Bu tarayıcılar ışık kullanarak parmak izinin fotoğrafını çekerek, kıvrım ve çıkıntılarını bir ve sıfırlardan oluşan koda dönüştürmekteydi. Bu bir ve sıfırdan oluşan ikili kod…
Cobot veya diğer adıyla Kolaboratif robot, ortak çalışılan bir alanda küçük bir alan kaplayarak ve insanlarla yan yana etkileşime girerek güvenli bir şekilde çalışabilmeyi sağlayan robotlardır. Kolaboratif robotlar programlaması aynı zamanda da kullanımı oldukça basit olmasıyla piyasada kısa sürede yükselişe geçmiştir. Sezgisel metotlar aracılığı ile programlanan ve kendilerine öğretilen bir hareketi veya tepkiyi hatırlayabilmektedir. Ayrıca tekrar ederek çalışma döngüsünü tamamlayabilmektedir. Ve tüm dünyada farklı alanlarda farklı görevlerde çalışmakta olan bu robotların her geçen gün yazılımsal süreçleri ve mekanik donanımları da gelişerek büyümeye devam etmektedir. Genelde tek bir koldan oluşmaktadır. İçerisindeki tek kasada yazılım donanımını, gösterge ve parametre ekranını bulundurmaktadır.…
Hidrojen Nedir ve Nasıl Elde Edilir? Yeşil hidrojen yenilenebilir enerji uygulamalarında kullanılmaktadır. Ve bir enerji kaynağı değil enerji taşıyıcısıdır. Daha ayrıntılı açıklamak gerekirse öncelikle hidrojenden şu şekilde bahsedebiliriz: Hidrojen, yeryüzünde en çok bulunan elementlerdendir. Ancak çevrede serbestçe bulunmamaktadır. Her zaman bir diğer element ile birleşik haldedir. Örneğin H₂O(Su) veya CH₄(Metan). Bu sebeplerden dolayı hidrojenin kullanılabilmesi için öncelikle serbest bırakılması ardından enerji uygulamalarında kullanılması mümkündür. Hidrojenin serbest bırakılmasını, yani ayrımını gerçekleştirmek için bazı işlemler gerekir. Bunun için de enerji harcanmaktadır. Yani hidrojen bu aşamada, birincil enerji veya yakıttan ziyade bir enerji taşıyıcısı olarak tanımlanır. Başka bir deyişle, hidrojen enerjiyi depolayabilen ve…
Japonya, yer küre üzerinde iki ana deprem kuşağından biri olan ve Büyük Okyanus’u çevreleyen Pasifik Deprem Kuşağı’nda yer almaktadır. Diğer deprem kuşağı ise Cebelitarık’tan Endonezya adalarına uzanan ve Türkiye’nin de içinde bulunduğu Akdeniz-Himalaya Deprem Kuşağı’dır. Yeryüzündeki depremlerin yaklaşık %81’i Pasifik Kuşağı’nda, %17’si de Akdeniz-Himalaya Kuşağı’nda meydana gelir. Bundan dolayı depremi en sık ve en büyük ölçülerde yaşayan ülkelerin başında Japonya gelmektedir. Fay hatları üzerindeki Japonya ve diğer ülkeler için depremler, yağmurlar kadar doğanın bir gerçeği. 11 Mart 2011 Tōhoku’da 9.0 büyüklüğündeki olağanüstü depremi duymuşsunuzdur. Tōhoku’da aşırı sallanan fakat sapasağlam duran gökdelenlerin görüntülerini hep beraber hayretler içinde izlemiştik. Bu depremin öncesinde…
Akım Harmoniği Nedir? Temel dalga yani şebeke frekansı (50 Hz) dışındaki sinüs formundaki dalgalara harmonik adı verilir. Alternatif akım normal şartlarda temiz bir sinüs dalgasıdır. Özellikle güç elektroniğinin gelişmesi ve endüstride yarı iletken kullanımının artması ile birlikte doğrultucu, sürücü, UPS(kesintisiz güç kaynakları) ve led aydınlatmalar yaygın kullanılmaya başlamıştır. Kullanılmakta olan bu cihazlar sinüs dalgasının bozulmasına neden olur. Bunun yanı sıra sinüs dalgasının bozulması ile birlikte akım harmoniği ortaya çıkar. Akım Harmoniğinin Etkileri Nelerdir? Akım harmoniği özellikle ticari bir kurumda veya endüstriyel işletmelerde güç kalitesi seviyesini ve verimliliği düşürmektedir. Özellikle motorlarda ısı ve verim kayıpları da dâhil olmak üzere birçok geçici…
Gelişen teknoloji günümüzde her alanda kullanılmaktadır. Teknolojik gelişmeler sağlık, iş, yaşam gibi birçok alanı etkilemektedir. Sağlık alanı elektronik ile birleşmiş durumda. Bununla birlikte sağlık alanında ilerleyen teknolojik gelişmeler artık çok farklı bir boyutta. Bu yazıda sağlık ve teknoloji alanında yapılan akıllı bandaj teknolojisinden bahsedeceğiz. Smart B-4 Rhose Island Üniversitesi’ndeki araştırmacılar bir bandajın lif kısımlarına yerleştirdikleri nanosensör yerleştirmişler. Bu bandaj ile yaralardaki enfeksiyonu tespit etmeyi başarmışlar. Peki nasıl yaralardaki enfeksiyonu tespit ettiler? Bandaj lifinin içerisine yerleştirdikleri tek duvarlı nanotüpler sayesinde hidrojen peroksit konsantrasyonunu tespit ederek yaradaki enfeksiyonu belirlemişler. Nanotüplerden gelen sinyali(optik sinyal) algılayan minyatür bir giyilebilir cihaz tarafından izlenmektedir. Ardından akıllı…
Güneş Pili Nedir? Şeffaf güneş pilleri güneş hücresi çeşitlerindendir. Peki güneş pili veya hücresi nedir? Güneş pili veya diğer adıyla güneş hücreleri ışığı doğrudan elektrik akımına dönüştüren fotovoltaik araçlardır. Yarı iletken diyot olarak çalışırlar. Güneş ışığının taşıdığı iç enerjiyi fotoelektrik reaksiyondan faydalanarak doğrudan elektrik enerjisine dönüştürürler. Çalışma Mekanizması Güneş hücrelerinin elektrik üretimi “fotoelektrik olay” prensibine dayanmaktadır. Yapısında n-tipi ve p-tipi iki çeşit silikon bulunmaktadır. Valans bandında 4 elektron bulunan n-tipi silikon atomlarına, valans bandında 5 elektron bulunan fosfor eklenir ve fosfor elektron vermeye yatkın olduğu için kristal yapıya 1 elektron verir. Bu nedenle n-tipi silikon verici adlandırılmaktadır. P-tipi silikon ise…