Antartika’da Üs Kurma Fikri
Antarktika’da Türk üssünün kurulması düşüncesi, Denizci Osman Atasoy’un 14 metrelik ‘Uzaklar II’ adlı yatıyla yaptığı Antarktika gezisi sonrası gündeme geldi. Daha sonrasında düzenlenen iki seferde gerekli numuneler toplanmış, kıtadaki diğer üsler incelenmiştir.
3. Sefer Tarihi Belli Oldu
İstanbul Üniversitesi Kutup Araştırmaları Merkezi ve TÜBİTAK, Sanayi Bakanlığı desteğiyle 2019 yılında kıtada Türk Bilim Üssü kurmayı amaçlıyor.Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mustafa Varank, 3. Antarktika Bilim Seferi’nin 25 Ocak 2019 tarihinde başlayacağını açıkladı. Bu sefere 11 Türk bilim insanı ve 4 yabancı araştırmacının katılacağını ifade eden Bakan Varank, “Buraya gidecek heyetimiz orada ilk defa geçici Türk Bilim Üssü kurma çalışmalarını gerçekleştirecek.” dedi.
Gidecek olan ekibe Antalya’da bulunan Sahil Güvenlik Okul Komutanlığında temel ilkyardım, yangınla mücadele, gemide yaşam ve süratli bot kullanma gibi konularda teorik ve uygulamalı dersler verildi. Ulaşımın %80 suda geçecek bu yüzden Türk Antarktika Bilim Seferi lideri Doç. Dr. Burcu Özsoy gemideki hiyerarşinin, hızlı bot kullanmanın,gemideki kurallarının önemli olduğunu vurguladı.
Antartika Neden Önemli?
Bu sürdürülen çalışmalar “Orada ne işimiz var?” gibi sorularla karşılaşmaktadır.
Barındırdığı zengin doğal kaynakların yanı sıra, Antarktika, iklim araştırmaları, jeofizik, biyoloji, uzay bilimleri ve birçok diğer bilim dalları için eşsiz bir doğal laboratuvar özelliğine sahiptir. Bilime önem atfeden, bilimde ilerlemeyi hedefleyen ülkelerin, Antarktika’da bilimsel programlar yürüttüğü, kıtada bilimsel üsler kurduğu gözlemlenmektedir. Antarktika Kıtası’nda, 1961’de yürürlüğe giren, Türkiye’nin de taraf olduğu “Antarktika Antlaşması” ile sadece bilimsel çalışmalara ve araştırma istasyonlarının faaliyet göstermesine izin veriliyor. Yeraltı ve yer üstü kaynakları 2048 yılına kadar koruma altında olan Antarktika Kıtası’nda alınacak kararlarda 29 ülke oy kullanabiliyor, Türkiye gibi 24 ülke ise gözlemci statüsünde bulunuyor. Antartika Kıtasında söz sahibi olabilmek için kıtada bilimsel çalışmalar yapmak gerekiyor. Söz konusu çalışmalarla, “Antarktika Antlaşması’nın sona ereceği 2048 yılına kadar Türkiye’nin kutuplarda kendi üssünü kurması ve Güney Kutbu’nun yer üstü ve yeraltı kaynakları üzerinde söz sahibi olabilmesi amaçlanıyor.
Bizim ülkemizde de 1960 yıllarından beri çalışmalar devam etmektedir.Bu çerçevede Antarktika’da, Prof. Dr. Atok Karaali ve Prof. Dr. Umran İnan, adlarını taşıyan coğrafi noktalar bulunmaktadır (Karaali Kayalıkları ve İnan Tepesi).
Kaynakça: www.dışişleribakanlığı.gov.tr
www.sanayiveteknolojibakanlığı.gov.tr
