Risk şirketlerin piyasada başarıya ulaşabilme ihtimalleridir. Risk yönetimi ise şirketin geleceğiyle ilgili oluşabilecek riskleri tespit etmek ve risklerin önlenmesi için gerekli tedbirlerin alınmasıdır. Projelerin hayata geçirilmesinde çok önemli bir rol oynar.
Bir projeyi yaparken bazı riskleri göze almamız gereklidir ancak eğer riskleri doğru yönetemezsek projenin sonunda istediğimiz sonucu elde edemeyiz. Yaptığımız proje belirlediğimiz bütçeyi aşabilir, rakip firmalar bizden önce böyle bir projeyi hayata geçirebilir, proje istediğimiz tarihte hayata geçirilmeyebilir ve gecikmeler olabilir ya da gelişen teknolojiyle beraber güncellenemeyecek bir proje olabilir. Projenin hangi aşamasında hangi problemle karşılaşırsak karşılaşalım bütün riskleri doğru bir şekilde yönetmemiz gerekir.
Projedeki her riske aynı şekilde yanıt vermeyiz. Risklerden kaçabiliriz, transfer edebiliriz ya da kabullenebiliriz. Eğer riskten kaçarsak projemiz için başka yollar ararız ve bu bazen bize zaman kaybettirebilir ama bazen ise ileride oluşabilecek problemlerin azaltılmasında yardımcı olabilir. Eğer riskle başa çıkamıyorsak ve onu yönetemiyorsak bunun sorumluluğunu başka birisine devredebiliriz. Oluşabilecek riskler projenin gidişatında büyük bir önem taşımıyorsa bazı riskleri göz ardı edip, kabullenebiliriz.
Risk Yönetiminin Aşamaları
Planlama: Oluşabilecek risklerin karşısında nasıl bir yol izleneceği, neler yapılacağı konusunda baştan bir planlama yapılır.
Analiz: Projenin aşamalarını göz önüne alarak başlangıcından bitişine kadar oluşabilecek bütün riskler belirlenir ve analiz edilir.
Çözümleme: Nicel ve nitel bütün risklerin çözümlenmeleri yapılır. Risklerin işletme açısından ne gibi zararları olduğu belirlenir.
Önlem Alma: Belirlenen risklerin oluşmaması için yapılacaklar belirlenir. Projenin geleceğiyle ilgili tehditler azaltılır.
İzleme ve Kontrol: Süreç ilerlerken alınan önlemlerin proje üzerindeki etkiler izlenir ve bu süreç her aşamada tekrar edilir.
Risk Analizi Çeşitleri
Nitel Risk Analizi: Risklerin oluşturabileceği sonuçların önem derecelerine göre sıralanmasıdır. Bu sayede hangi riskin ne derece önem arz ettiğini bildiğimiz için yönetimde büyük kolaylık sağlar fakat maliyet ve zaman hakkında bilgi vermez.
Nitel risk analizi yapılırken,
- Çheck-List
- What If
- Hata Modu ve Etkileri Analizi (FMEA)
- Tehlike ve Çalışılabilirlik Analizi (HAZOP)
yöntemlerinden yararlanılır.
Nicel Risk Analizi: Tanımlanan risklerin proje hedefleri üzerindeki etkisini sayısal olarak analiz etme sürecidir. Genellikle nitel risk analizinden sonra yapılması tavsiye edilir. Çünkü riskler sıralanmıştır ve analiz yapmak kolaylaşmıştır. Nicel risk analizinde ise belirlenen risklerin maliyetinin süreci nasıl etkileyeceği analiz edilir. Çıkan sonuçlara göre proje bütçesi ve toplam süresi için ne kadar kaynağa ihtiyaç duyulduğu belirlenir.
Nicel risk analizi yaparken;
- Karar Ağacı Analizi
- Olasılık Dağılımları
- Modelleme ve Simülasyon
- Matris
- Fine – Kinney
- Kaza Sonuç Analizi
yöntemlerinden yararlanılır.