Periyodik Tablo Nedir?

Görüntülenme: 183

Periyodik Tablo, elementleri ve elementlerin özelliklerini gösteren tabloya verilen isimdir. Periyodik tablo yada diğer bir adıyla periyodik cetvel, insanların elementleri birlikte ve bir ahenk içerisinde görebildiği tablonun adıdır. Bu ahenk ve düzen birden fazla bilim insanının yıllar boyunca emek harcayarak meydana getirdiği bir çalışmaydı. O bilim insanlarının bize bıraktığı bu çalışma, hala hayatımızda olmazsa olmazlarından bir tanesi halindedir. Periyodik tablo, özellikle kimya ve malzeme bilimi alanında bilinmesi gereken en önemli tablolardan biri halindedir. Bilindiği üzere bir malzemenin oluşumu veya kimyasal bir olayın gerçekleşmesi elementlerin uyumu ile meydana gelmektedir. Bu elementlerin birbirleri ile olan ilişkilerini yada uyumunu bu tabloyu iyi bilen bir bilim insanı kolaylıkla ilişkilendirebilir. Periyodik tablo günümüzde yayınlanan dizilere bile konu olmuş vaziyettedir. Dünyanın en fazla izlenen dizilerinden biri olan “Breaking Bad” dizisinde bu periyodik tablo ve elementlerin dünyası geniş bir yer tutmuştur ve insanların dikkatini çekmeyi başarmıştır. Diziyi izleyenler ise kimya bilimine ve periyodik tablo konusunda oldukça ilgili ve meraklı bir duruma gelmiştir.

Periyodik Tablonun Tarihçesi

Periyodik tablo meydana getirilirken ilk öncelerde bulunan elementlerin benzerliğinden yararlanılmıştır. Johann Wolfgang Döbereiner tarafından ilk kez oluşturulan bu sınıflandırma Triadlar Kuralı yada Kanunu olarak bilinmektedir. Bu sınıflandırma elementlerin benzerliklerine ve benzer özelliklerine göre üçerli gruplarla sınıflandırıldığı için bu ismi almıştır. Bu sınıflandırmada dahi ağır ve hafif elementler ortalaması ortanca elementi verecek şekilde üçlü gruplandırma metodu izlenmiştir. Daha sonralarda elementler hakkında bilgiler arttı ve bu bilgilerin farklı bir sınıflandırmada olması gerektiğini savunan Fransız bilim adamı Alexandre-Emile Beguyer de Chancourtois di. Chancourtois, kimyacı ve yer bilimci olarak biliniyordu ve Türkiye’de dahil olmak üzere bir çok yerde elementleri ve yer bilimini araştırdı. Bu araştırmaların sonucunda Yer Vidası adıyla, elementlerin dönemsel bir sınıflandırılmasını tasarladı. Yani genel olarak elementlerin fiziksel ve kimyasal özelliklerine göre sınıflandıran ilk bilim insanı olmuştur. John Newlands‘ın Oktavlar Kuralı ile elementler on birli gruba ayrıldı benzer elementler aynı gruplara ayrılarak sistematik bir düzen oluşturuldu. Bu düzenle birlikte elementler artık daha sistematik ve düzenli bir biçim almıştı. Dimitri Mendeleyev ve Lothar Mayer birbirlerinden habersiz olarak aynı sıralamayı bulmuşlardır. Mayer, elementleri benzer fiziksel özelliklerine göre sıralarken Mendeleyev, elementleri atom ağırlıklarına göre sıralamıştır. Henry Moseley ise 1913’te elemenleri atom numaralarına göre sıralamıştır. Günümüzde kullandığımız periyodik tabloya son şeklini verense Glenn Seaborg‘tur.

Periyodik Tablo ve Elementler Hakkında

Periyodik tabloda 94 adet element bulunmaktadır. Laboratuvar ortamında elde edilen elementler ile birlikte bu sayı 118’e kadar yükselmiştir.
Periyodik Tabloda elementler artan atom sayılarına göre dizilir. Periyodik Tabloda Soldan Sağa gidildikçe kütle numarası, ametal özellik, elektron alma ve asitlik özelliği artarken metalik özellik, elektron verme eğilimi azalır ve atom çapları küçülür.
Periyodik tablodaki elementleri çoğu enerjisi biten yıldızların “Supernova” adı verilen dev patlama sonucunda parçalanması sonucunda oluşur. Enerjinin büyüklüğü sebebiyle atomlar birbirleriyle çarpışır ve yeni füzyonlarla ağır metalleri meydana getirirler.
En hafif beş element Hidrojen(H), Lityum(Li), Helyum (He), Berilyum(Be) ve Bor (B) evrenin başlangıcında meydana gelen “Büyük Patlama” esnasında oluşmuş elementlerdir. Ağır elementler ise yıldızların kendi içinde oluşmuştur.
Bilim insanları yeni elementler elde etmek için atomları birbirleriyle çarpıştırma metodu kullanmışlardır. 1939 yılında Colifornia Üniversitesinde yapılan bu çalışma sonucunda periyodik tabloda 93 numaralı Neptünyun elementi yapay olarak üretilmiştir. 1941 yılında ise yine aynı üniversitede Uranyum atomuna hidrojen çekirdekleri fırlatılması sonucunda ise Plütonyum elementi elde edilmiştir. Bu element ise tabloda 94 numaralı elementtir.
Soğuk Savaş döneminde periyodik tablo açısından önemli gelişmeler gerçekleşti. Savaş sanayinde kimya bilimini kullanmak için çeşitli yollar deneyen Rus ve Amerikan devletleri birden çok element yapay elementi ortaya çıkarmışlardı ve bu elementlere kendi ülkelerinin sembolü olacak isimler vermişlerdir. Amerika; Amerikyum(Am), Berkelyum(Bk), Kaliforniyum(Cf). Rusya ise; Hassiyum(Hs), Einsteinyum(Es), Fermiyum(Fm).
İkinci Dünya Savaşı ve Soğuk Savaş zamanında bulunan bir çok element patlayıcı ve bomba gibi askeri alanlarda kullanıldı. İkinci Dünya Savaşında kullanılan Atom Bombası da Uranyum ve Plütonyumun kritik kütleye zorlanmasıyla meydana çıkmış bir nükleer bombaydı.
Karbon elementi saf halde doğadayken karbon, elmas, grafit, kömür, is gibi çeşitli maddelerde bulunur.
Periyodik tablodaki en değerli element Fransiyum(Fr) elementidir. 1 gram Fransiyum yaklaşık olarak 1 milyar dolardır. Elementin en önemli özelliği ise oda sıcaklığında 22 dakika içerisinde buharlaşan bir element olmasıdır.
Diğer değerli elementler ise Kaliforniyum(Cf), Platinum(Pt) ve Skandiyum(Sc) dur. Değerleri ortalama 1 gramı 400 – 4000 dolar arasında değişmektedir.