Eş Zamanlı Mühendislik Nedir?
Eş zamanlı mühendislik (Concurrent Engineering); müşteri ihtiyaçlarının vurgulandığı, takım değerlerinin işbirliği, güven ve paylaşım olduğu, karar verme sürecinin ve ürün geliştirmenin ilk aşamalarında paralel çalışmalar şeklinde yürütüldüğü ve bilgi paylaşımıyla senkronize edildiği, ürün geliştirmede uyuşmayı hedefleyen sistematik bir yaklaşımdır. Ürün geliştirmede kullanılan, tasarım mühendisliği, imalat mühendisliği ve diğer fonksiyonların, yeni bir ürünün piyasaya sürülmesi için gereken süreyi azaltmak üzere entegre edildiği bir yaklaşımı ifade eder. Eş zamanlı mühendislik; teknoloji, kültür, organizasyon ve insan kaynakları gibi olgulardan etkilenir. Eş zamanlı mühendislik bir teknoloji değil, bir felsefedir.
Eş zamanlı mühendislik iki temel kavram etrafında döner. Bunlardan ilki, bir ürünün yaşam döngüsünün tüm unsurlarının (İşlevsellik, üretim, montaj, test, bakım, çevresel etki ve son olarak elden çıkarma ve geri dönüşüme kadar) erken tasarım aşamalarında dikkatli bir şekilde göz önünde bulundurulması gerektiği fikridir.
İkincisi ise, tasarım faaliyetlerinin aynı anda gerçekleşmesi gerektiğidir. Fikir, bu faaliyetlerin eş zamanlı yapısının, üretkenliği ve ürün kalitesini önemli ölçüde artırdığı yönündedir. Bu şekilde, hatalar ve yeniden tasarımlar, proje hala esnek haldeyken tasarım sürecinin başlarında keşfedilebilir. Bu sorunları erken tespit edip gidererek, tasarım ekibi, proje daha karmaşık hesaplama modellerine ve nihayetinde donanımın gerçek üretimine geçtikçe, genellikle yüksek maliyetli hatalardan kaçınılabilir.
Eş zamanlı mühendisliğin dört temel ögesi vardır:
1. Eş zamanlılık (Concurrence): Ürün ve süreç tasarımı paralel ilerler ve aynı zamanda oluşur.
2. Kısıtlar (Constraints): Süreç kısıtları ürün tasarımının bir parçasıdır.
3. Koordinasyon (Co-ordination): Ürün ve süreçler etkin olabilmek için koordine edilmelidir.
4. Uyuşma (Consensus): Kararlar bütün takımın katılımıyla alınmalıdır.
Dolayısıyla ortak bazı amaçlara sahip olunmalıdır. Eş zamanlı mühendislik sayesinde karar verme sorumluluğu örgütün en alttan üstte kadar her kademesinde vardır ve sorun çıktığında bilgi alışverişi tüm birimler arasında mümkündür.
Eş Zamanlı Mühendisliğin Faydaları
- Müşterinin ihtiyacı ile uyuşan yüksek kaliteli ve düşük maliyetli ürünler üretilir.
- Bütün ürün geliştirme işlemlerinde azalma görülür.
- Daha az yatırım masrafı yeterli olur.
- Pazara ulaşım sürecinde azalmalar görülür.
- Pazarda hedef kitleyi geniş tutarak, ürün çeşitliliğinin fazlalığı sayesinde yüksek satış miktarı ve kar sağlar.
- Tasarımların ilk aşamalarında değişiklikleri tamamlayarak bir sonraki aşamalarda yapılması gerekli değişiklikleri en aza indirger.
- Fabrikanın daha verimli işletilmesini sağlar.
Eş Zamanlı Mühendisliğin Prensipleri
- Erken problem teşhisi
- Takım çalışması ruhu
- İş yapılanması
- Erken karar verme
- Bilgi teknolojilerinden yararlanma
- Ortak anlayış
- Amaç birliği
- Sahiplenme duygusu
Eş Zamanlı Mühendisliğin Bir Endüstride Uygulanma Yöntemleri
Eş zamanlı mühendisliğin endüstride uygulanmasında iki yöntem kullanılmaktadır. Bu yöntemler çalışma takımlarının oluşturulması ve işletmede bilgisayar ağı veritabanı kurulmasıdır. Ürünün oluşumuna etkisi olan her bir departmanda ki elemanlar kendi aralarında bir araya gelerek çalışma takımları oluştururlar. Her bir takım arasında sürekli bilgi akışı söz konusudur. Bu bilgi akışının hızı ve yönetimi zordur. Bu nedenle bu yöntem küçük ölçekli işletmelerin kullanımı için uygundur.
Eş zamanlı mühendislik uygulama sürecinde takım üyeleri arasında sıkı bir işbirliği bulunmalı, bilgi teknolojileri iyileştirilmeli ve mühendislik, pazarlama ve imalat süreçlerini içeren resmi eş zamanlı sürecinin oluşturulması gerekmektedir.
