1998 yılında Princeton Üniversitesi’ nde bir seminerde “PX Projesi” tanıtıldı. Bu proje ile okuyucuların okuma hızlarının %386 artırılması bekleniyor. 5 farklı dilde ve disleksi hastalarında test edilen proje okuyucuların dakikada 3000 kelime yani 6 saniyede 1 sayfa okumalarını sağladı. Genel okuma hızı ortalamasının dakikada 1 veya yarım sayfa olduğu göz önüne alınırsa bu oran oldukça etkileyicidir.
Öncelikle okumada sıklıkla yapılan yanlışlara bakalım.
1. Satıra veya bir kelimeye takılı kalma: Normalde düz bir çizgide okuyormuş gibi hissetsek de aslında duraksayarak okuruz. Her duraksamanın sonunda metnin anlık görüntüsünü çekeriz. Bu duraksamalar 0,25 veya 0,5 saniye sürer. Duraksamaları tespit etmek için bir gözünüzü kapatın ve diğer gözünüzle bir satırı takip etmeye çalışın. Bu çalışmada duraksamaları hissedeceksiniz.
2. Kelime tekrarı ve satırda geriye dönme: Araştırmalar sonucu toplam okuma süresinin %30’ unun geriye dönme olduğu ortaya koyuldu. Bilinçli yeniden okuma olarak da adlandırılan bu durumu ortadan kaldırmak gerekiyor.
3. Çevresel görüşü artırma: Okuma boyunca merkezi odağı değil çevresel görme aralığını kullanarak tek bakışta algılanan kelime sayısı artırabiliriz. Bu sayede okuma hızı %50 artar.
Bu projeyi uygulamak için gerekli araçlar; yaklaşık 200 sayfalık bir kitap, kronometre, kalem ve not defteri. Tam anlamıyla verim alabilmek için 20 dakikalık bu projeyi tek seferde uygulamak gerekiyor.
Önce Kendi Seviyenizi Tespit Edin
Bir masanın üzerinde tamamen açılmış bir kitabın 5 satırındaki kelime sayısını 5’ e bölün ve not edin. Bu bir satırdaki ortalama kelime sayısını verir. Daha sonra 5 sayfadaki satır sayısını sayın ve 5’ e bölerek bir sayfadaki ortalama satır sayısını bulun. Bu değerleri hesaplama kolaylığı için en yakın sayılara yuvarlayın. Ortalama kelime sayısı ile ortalama satır sayısını çarparak bir sayfadaki ortalama kelime sayısını bulun.
Ardından 1 dakika boyunca normal hızınızda ve okuduklarınızı anlamaya dikkat ederek okuma yapın. Mevcut kelime başına dakika oranını (wpm) belirlemek için ortalama kelime sayısı ile okuduğunuz satır sayısını çarpın ve not edin. Projenin sonunda amaç, wpm değerini 3 katına çıkarmak olacaktır.
Duraksamayı ve Geri Atlamayı Azaltın
Gözünüzün sapmasını önlemek ve hızı korumak için kalem kullanabilirsiniz. Kalemi sayfaya düz şekilde tutmanız önerilir. Eğer okumayı bir ışık altında yapıyorsanız kalemin gölgesi odağınızı değiştireceğinden ışık kaynağını, gölgeyi okunacak alanın dışına verecek şekilde ayarlamanız gerekir.
Şimdi hızı artımak için iki adımda kalemle pratik tekniklerini uygulayalım.
- 1. İki dakika boyunca her satırı kalemle takip edin ve kalemin ucuna odaklanın. Okuduğunuzu anlamaya çalışmayın. Burada dikkat edilmesi gereken nokta ise her satıra en fazla 1,5 saniye bakmak. Hiçbir şekilde bir satırda 1,5 saniyeden fazla durmayın.
- 2. Aynı tekniği üç dakika boyunca yapın. Ancak bu sefer her satırda durmanız gereken maksimum süre yarım saniye. Bunun bir hız tekniği olduğunu unutmayın, sadece okumanıza ve hıza odaklanın, anlamla ilgilenmeyin.
Çevresel Görmeyi Artırma
Bu egzersiz okuma hızını 3 katına kadar artırabilir. Aslında gözümüz bir kelimeyi okurken etrafındaki kelimeleri de görür. Bir önceki cümlede “egzersiz” kelimesine bakarken aslında “okuma” kelimesini de gördüğümüzü sonradan fark etmiş olmalısınız. Kelime kelime okumak yerine daha geniş alanlar şeklinde okuyarak okuma hızını artırabiliriz. Bu egzersizi üç adımda uygulayalım:
- 1. Bir dakika boyunca kalem kullanarak yaptığımız pratiği tekrar uygulayacağız. Ancak bu sefer her satırı okurken bir kelime sonra başlayıp bir kelime önce bitireceğiz. Burada yine anlama odaklanmamanız gerekiyor. Bu sefer her satıra en fazla 1 saniye ayırmalısınız.
- 2. İlk adımı tekrar uygulayın ancak bu sefer her satıra iki kelime sonra başlayıp iki kelime önce bitirin.
- 3. Bu kez üç dakika boyunca her satıra üç kelime sonra başlayıp üç kelime önce bitirin. Ancak bu adımda her satıra yarım saniye ayırmanız gerekiyor.
Bu egzersizde amacın beyni hıza alıştırmak olduğunu unutmayın. Başlarda okuduklarınızı anlamamanız normaldir. Zaman geçtikçe ve hız kazandıkça okuduklarınızı anlamaya başladığınızı fark edeceksiniz.
Yeni Wpm Oranınızı Belirleyin
Bu egzersizlerin sonunda bir dakika boyunca okuma yapın ve okuduğunuz satır sayısı ile önceden hesapladığınız ortalama kelime sayısını çarparak yeni wpm oranınızı belirleyin.
Bu projenin pratik yaptıkça gelişebileceğini unutmayın. Düzenli tekrarlarla okuma hızınızı kalıcı olarak üç katına çıkarabilirsiniz.
Kaynaklar
- tim.blog
- ceotudent.com
