Alman Atom Fizikçisi Prof. Dr. Reinhard Dorner ve ekibi ışığın tek bir hidrojen molekülünün içinden ne kadar sürede geçtiğini ölçtü. Bu süre zeptosaniye olarak adlandırıldı. Daha önce kimyasal bağ oluşumu ve kopma süresi femtosaniye cinsinden ölçülmüştü ancak Alman bilim insanları ilk kez femtosaniyeden daha kısa süreyi ölçmeyi başardı. 1999 yılında saniyenin milyarda biri olarak Mısırlı bir kimyager tarafından ölçülen femtosaniye Mısır’a Nobel Ödülü kazandırmıştı.
Zeptosaniyenin Ölçümü
Soğuk Hedef Geri Tepme İyon Momentum Spektroskopisi (COLTRIMS) reaksiyon mikroskobu adı verilen bir cihaz kullanılarak ölçülen, girişim modeli adı verilen bir dalga modeli oluşturuldu. Bu deney için Deutsch Elektronen Synchrotron’daki (DESY) parçacık hızlandırıcı Petra III’ün röntgenleri kullanıldı. Son derece hızlı reaksiyonları kaydedebilen bu cihaz X ışınlarının enerjisi tek bir fotonun Hidrojen molekülünden 2 elektronu atmasına izin verecek şekilde ayarlandı. Bu sayede Dorner ve ekibi bir fotonun Hidrojen molekülünün içinden geçme süresini 247 zeptosaniye olarak ölçtü. Ayrıca bu deneyle birlikte bilim insanları elektron kabuğunun ve molekülünün aynı anda her yerde ışığa tepki vermediğini ilk kez gözlemlediğini söyledi.
Kaynak: Popular Science
Zeptosaniye VS Saniye
Son olarak zeptosaniyeyi tanımlayacak olursak; günlük hayatımızda “bir an” olarak bile tanımlamakta güçlük çektiğimiz 1 saniye, zeptosaniyenin 1020 katına denk geliyor. Başka bir deyişle saniyenin milyarda birinin trilyonda birine zeptosaniye deniyor. Bu sayılara bakıldığında aslında saniye ile kıyaslanamayacak kadar küçük olduğunu görmüş oluyoruz.
Kaynaklar
slashgear.com
webtekno.com
popsci.com.tr
