İnsanoğlunun yeryüzün de en fazla ulaşmak istediği şey: “Başarı.” Çünkü kişi başarı ile beraber; para, mutluluk, kariyer vb. tüm olayların gerçekleşeceğini düşünmektedir. Aslında haksız da değildir. Peki, hiç düşündünüz mü? Başarıya ulaşmak için nelerden fedakâr edip sadece işimize odaklanıyoruz? Veya gerçekten hedeflerimizin başarısı için çalışıyor muyuz? Başarıya ulaşmak için günde kaç saat çalışıyoruz? Bu tarz sorular böylece uzar gider. Başarı, ne kadar da somut bir kavram olursa olsun hayatımızın vazgeçilmez bir kelimesi ve ihtiyacımızdır. Kim bilir belki de yeme içme gibi zaruri ihtiyaçlarımızdan sonra gelen en büyük ihtiyaçlarımızdan biridir. Yazının devamını okumadan önce bir duraklayın. Ve kendinize bir sorun. Başarı gerçekten bir ihtiyaç mıdır?
Evet! İhtiyaç diyorum. Çünkü bir insan bu dünyada var olmak istiyor ise başarılarıyla var olmaktadır. Başarı insanı daima doğruya götürmektedir. Ama gerek kişisel gerekse ülke olarak en büyük sorunlarımızdan biri; başarılı olamamak ve başarılı olan bir insanı kıskanmak. Bu iki problem belki de ülkemize ciddi zararlar vermektedir. Hep kişisel olarak değil, biraz da millilik duygusuyla düşünmek gerekir. Çevrenizde de görebilirsiniz bu sorunları. Çoğu başarılı insanlar çevresinden gelen olumsuz sözlerden dolayı işlerini yarım bırakmaktadırlar. Hevesle başlanan işler daha neticeye varılmadan son buluyor. Bunlar başarılı olamamaktan kaynaklanan bir durum. Öncelikle bu durumu yenmeliyiz.
Bir başka konu ise başarısız olmaktan korkmaktır. Çoğu kişi neyin nereden tam anlamıyla başlayacağını bilemediği için sürekli başarısızlığa ulaşmaktadır. Zamanla bu başarısızlıklar onun korkulu rüyası haline gelmektedir. Çünkü bu kişiler başarıyı bir varış noktası olarak görmektedirler. Unutmayın ki başarı bir yolculuktur, bir varış noktası değildir. Bu yazımızda yolculuğun daha iyi geçmesi adına on temel kanundan bahsetmiş olacağım. Bu kanunları hayatınıza gerçek anlamda tasdik edip uygularsanız artık başarı sizin için daha anlamlı olacaktır. Çünkü kişi kendi alın teriyle başarıya ulaştığı takdirde onun tadına daha iyi varmış olacaktır.
Şimdi Ord. Prof. Ali Fuad BAŞGİL’in tecrübelerini de göz önüne alarak biz gençlere verdiği tavsiyelere kulak verme zamanı.
On Temel Kanun
1-) Çalışmak için müsait gün ve saat bekleme. Bil ki, her gün ve her saat çalışmanın en müsait zamanıdır. Çalışmak için müsait yer ve köşe arama. Bil ki, her yer ve köşe çalışmanın en müsait yeridir.
2-) Bir günde ve bir zamanda yapman lazım gelen bir işi (bir dersi, bir vazifeyi) ertesi güne bırakma. Zira her günün derdi gibi işi de kendine yeter. Bir işi yapıp yapmamakta kararsızlığa düştüğün vakit, iki şıktan her birinin fayda ve zararlarını iyice hesapla. Faydası çok, zararı az olan şıkkı tercih et.
3-) Bir zamanda yalnız tek bir iş yap, yalnız bir ders, bir kitap, hatta bir fasıl üzerinde çalış. Ta ki, dikkatin ve kuvvetin yayılıp zayıflamasın. Bir zamanda birden fazla iş yapayım diyen, hiçbirini tam ve temiz yapamaz. Dünyaca tanınmış olan büyük İslam mütefekkiri “İmam-ı Gazali’ye ‘İhya-i Ulum” adlı muazzam eserini nasıl bir çalışma ile vücuda getirdiğini sormuşlar. “Bir zamanda yalnız bir fasıl, bir bahis, bir mesele üzerinde çalıştım.” demiş.
Başladığın bir işi (bir dersi, bir kitabı, bir vazifeyi) yapıp bitirmeden başka bir işe (derse, kitaba ve vazifeye) başlama. Yarıda kalan iş, başlanmamış demektir.
4-) Bir günün işini (dersini, vazifesini) bitirdikten sonra ertesi günü ne iş yapacağına karar ver. Yahut hiç olmazsa çalışmaya başlamadan evvel, hangi iş (ders, kitap) üzerinde çalışacağını düşünüp kararlaştır ve çalışmaya bu kararla otur. Bir iş üzerinde yorulursan dinlenmek için işini değiştir ve çalışma hızını yavaşlat. Fakat dinlenme bahanesi ile boş oturma. Boş oturanın içi, işlemeyen demir gibi pas tutar.
5-) Çalıştığın bir iş (bir ders, bir kitap, bir yazı) üzerinde herhangi bir güçlüğü yenmeden bir adım bile gerileme. Ve bil ki, yılgınlık, maskeli bir tembelliktir. Gene bil ki, çalışma sevgisi güçlükleri yenmekten doğar ve kuvvetlenir. Güçlüğü yenmekten hâsıl olan manevi zevk, eşsiz bir zevktir. Emin ol ki, harpte zafer ve işte muvaffakiyet yılmayanındır.
İşinde rastladığın bir güçlüğü evvela parçala. Her parçayı birer birer ve sıra ile yenmeğe çalış. Bunun için de, mesela bir dersi, bir kitabı en basit elemanlarına, kısım, fasıl ve bahislerine ayır. Sıra ile her bahsi iyice ve noksansızca anlayıp öğrenmekten öbür bahse geçme. Fasıllar ve bahisler üzerinde bir kör gibi yürü. Yani attığın adımı iyice basmadan öbürünü atma.
6-) Bir işe başlamadan, bir dersi öğrenmeye, bir kitabı okumaya oturmadan evvel düşün ve çalışman için lazım olan şeyleri yanında ve elinin altında bulundur. Ta ki, ikide bir kalem, kâğıt aramaya kalkıp da dikkatin dağılmasın. Çalışmaya oturduğun zaman tıpkı ateş hattında düşman gözetleyen bir asker gibi uyanık ol ve dikkat kesil. Ve bütün ruhi ve bedeni kuvvetinle kendini işe ver.
7-) Devamlı ve düzenli çalış. Ve her gün aynı saatlerde behemehâl çalışmaya otur. Çalışmayı uzun fasıla ile kesip terk etme. Hasta ve yorgun değilsen tatil aylarında bile yavaş ve en az da olsa çalış. Ta ki çalışma alışkanlığın körlenmesin ve tekrar çalışmaya koyulmak için zahmet çekmeyesin.
Fikri çalışmalar için, aynı saatlerde devamlı ve tertipli bir surette, günde iki üç saat bile kâfidir. Büyük İslam filozofu İbni Sina, dünyaca meşhur olan Kitabbüş-Şifas’sını, her gün sabah namazından sonra Bağdat’taki bir caminin büyük bir kandili altında oturarak, kuşluk vaktine kadar, yani takriben iki saat çalışmak suretiyle vücuda getirmiştir. Meşhur İngiliz filozofu Spencer, muazzam eserlerini günde iki saat çalışarak yazmıştır. Her sene bin, bin iki yüz sahifelik eser veren Fransız edibi Emile Zola’ya bu muvaffakiyetinin sırrını sormuşlar. Her gün yalnız üç saat çalışır ve yazarım demiş.
8- İşinde ve dersinde herhangi bir fikri ve noktayı küçümseyerek ihmal edip geçme. Küçük ihmalden bazen büyük zararlar doğduğunu unutma. Gece yatağına uzandığın zaman, o gün ne yaptığını ve yarın ne yapacağını kendine sormadan uyuma. Her gün iyi bir eserden yüksek sesle beş on sahife oku. Bu sayede konuşma ve söz söyleme istidadın gelişir. Rastladığın edebi, felsefi bazı güzel parçaları ezberle. Bu sayede hem kelime ve ifade hazinen zenginler, hem de hafızan kuvvetlenir.
Bir dersten öğrendiğin, bir kitaptan okuduğun fasıl ve bahisleri arkadaşlarına ezberden müzakere ve münakaşa et. Bu suretle hem zekân işler ve öğrendiğin hazmolur hem hafızan kuvvetlenir hem de düzgün konuşma ve fikirlerini vuzuh ile ifade etme melekesi elde edersin.
9-) Her şeyden evvel, ana dilini iyi konuşmayı ve iyi yazmayı öğren. İnsan için en faydalı olanı kendi ana dilidir. Dil bilgisi bir gaye değil, bir vasıtadır. Asıl gaye olan fikir zenginliğidir. Kişini kıymeti dilinin altında ve kaleminin ucunda gizlidir. Onu söz ve yazı açığa vurur.
10-) Kimsenin yüzüne karşı söyleyemediğini arkasından söyleme ve bil ki arkadan konuşma korkaklığın en iğrenç şeklidir. Kimsenin cahilliğini yüzüne vurma. Bil ki insanları en çok kızdıran ve gücendiren, cahilliklerinin yüzlerine vurulmasıdır. Yalan söyleme. Yalan söyleyen, yakalanmak korkusu içinde yaşayan hırsız gibidir. Bir kimseye söz vermeden evvel iyi düşün. Fakat verdiğin sözden dönmek yalancılığın en çirkinidir.
Dost kazanmak için cömert ol. Bil ki cimrinin dostu yoktur. Gençliğinde iyi arkadaş kazan. Yaşlılıkta kazanılan arkadaşlık sağlam olmaz. Zira paslı teneke lehim tutmaz. Gençlik güzelliğine, “şans” denilen kör kuvvet bile âşıktır. Gençliğini boş yere harcama, onu kıymetlendirmeyi bil. Ahlakını güzelleştirmeye çalış. Ahlak güzelliği insan için en kıymetli servettir. Dost ol, ta ki sana da dost olsunlar.
Yazımı Necip Fazıl Kısakürek ve Mümin Sekman’ın sözleri ile bitirmek isterim.
“Devler gibi eserler bırakmak için, karıncalar gibi çalışmak lazım.” Necip Fazıl Kısakürek
“Baş+arı: “Baş” olmak için “arı” gibi çalışmak gerekir.” Mümin Sekman.
■ Kaynakça :
■ Geçlerle Başbaşa (Ord. Prof. Ali Fuad Başgil) – Kitabı