Sanayileşmenin hızla artması ve sonrasında olarak oluşan çevre kirliliği,özellikle 21. yüzyılın en büyük problemlerinden biri haline gelmiştir.Bunlara bağlı olarak artan küresel ısınma ve iklim değişiklikleri,dünya genelinde hükümetlerin alarma geçmesini sağladı.Çözüm,yenilenebilir enerjinin kullanımını arttırıp karbondioksit salınımını en aza indirmekti.Bunun sonucunda da yeşil bina kavramı ortaya çıktı.
Yeşil binaların en önemli özelliği ekolojik dengeyi bozmamasıdır.Bulunduğu ekosistemi bozmayacak şekilde tasarlanır.Amaç,hem doğaya hem insana fayda sağlayacak yapılar üretmektir.Bunun için de sahip olması gereken birçok özellik vardır:
- Çevre İle Uyum
Binanın yapıldığı yerin doğal özelliklerinin korunması gerekir.Bu sebeple ilaçlama olmaksızın doğal ortamında yetişebilecek bitki türleri seçilmeli ve organik gübre kullanılmalıdır.
- Enerji Verimi
Güneş ve rüzgar enerjisi gibi yenilenebilir enerji kaynakları kullanarak atık oluşumunu en aza indirgemek ve doğadan olabildiğince yararlanmak en önemli özelliklerinden biridir.Isıl direnci yüksek yalıtım malzemeleri kullanarak az enerji ile fazla verim elde edilmesi amaçlanmaktadır.
- Binanın Yapımında Kullanılan Malzemeler
Binanın yapımında geri dönüştürülebilir malzemeler kullanılmalıdır.Bulunduğu çevreye uyum sağlayacak ve katı atık üretimini en aza indirecek malzemeler kullanılması önemli kurallardan biridir.
- Su Verimi
Yeşil çatı sistemi sayesinde yağmur suyu,kullanılabilir hale getirilir.Tuvaletler için düşük su tüketimli sifonlar tercih edilerek su verimi arttırılır.Ayrıca bahçe işlerinde de makro sistemler yerine mikro sulama sistemleri tercih edilerek,su tasarrufu en üst seviyeye çıkarılabilir.
Yeşil Çatı Nedir?
Üzerinde bitki yetiştirilmesi mümkün olan,oksijen salınımını arttıran ve güneşten daha fazla yararlanılmasını sağlayan çevreci çatı sistemlerine yeşil çatı denir.Bunlar yeşil binaların vazgeçilmez parçalarıdır.
Yeşil Çatılar:
- Yağmur suyunu bitki kökleri sayesinde tutarak bu suyun kullanılabilir hale dönüştürülmesi için ilk basamağı oluştururlar.Aynı zamanda atık su yükünü hafifleteceği için drenaj sisteminin ömrünü uzatır.
- Havadaki toz ve zararlı partiküller için filtre etkisi yaratır.
- Sera gazlarını azaltır.
- Oksijen salınımını arttırır.
- Üzerindeki bitkiler sayesinde ses ve ısı yalıtımını arttırır.
- Çatının ömrünü arttırır.
- Kentsel tarımın ve biyolojik çeşitliliğin artmasına katkıda bulunur.
Türkiye ve Yeşil Bina Uygulamaları
Çevreci yapı sertifikası olan LEED (Enerji ve Çevre Dostu Tasarımda Liderlik),Amerikan Yeşil Binalar Konseyi tarafından oluşturulan, Türkiye’de ve tüm dünyada en çok kabul gören sertifikasyon sistemidir.Bu sisteme göre ülkemiz de yeşil bina sertifikalarında öncü ülkelerden biri olarak dünyada 8.sırada bulunuyor.
Türkiye’deki en bilinen yeşil bina örnekleri olarak Boğaziçi Üniversitesi’ndeki Hamlin Hall olarak adlandırılan erkek yurdu ve TBMM Başkanlık Konutu verilebilir.
Kaynakça
- KINCAY Olcay,Prof.Dr.Olcay Kıncay,”Sürdürülebilir Yeşil Binalar”
- http://ekolojist.net/yesil-bina-nedir-standartlari-nelerdir/
