Günümüzde çoğunlukla önyargıyla bakılan tekstil mühendisliği 90’lı yıllarda en gözde bölümler arasındaydı. ÖSS derecesi yapan öğrencilerin ilk tercih ettiği bölümlerden biriydi. Hatta zamanında tıp ile eşdeğer puanlara kadar yükseldi. Daha sonra kötüleşen ülke ekonomisi ve önyargılar sebebiyle puanları düşüşe geçti. Ayrıca kamuda tekstil mühendisi alımı da oldukça düşük. Bu gibi sebepler bölümün tercih edilebilirliği açısından negatif düşüncelere sebep oluyor. Ve haliyle puanların düşmesinde büyük etkisi var.
Tekstil Mühendisliği Nedir?
Türkiye tekstil ihracatında önemli rol oynar. Üstelik ülke ekonomisine büyük katkı sağlar, ayrıca geniş yelpazede istihdam olanağına sahip. Peki tekstil mühendisliği nedir?
İlk olarak 1960’lı yıllarda Ege Üniversitesi’nde tekstil alanında eğitim verildi. Fakat mühendislik bölümü 1982 yılında eğitim öğretim hizmeti vermeye başladı. Daha sonraları farklı üniversitelerde de bu bölüm açıldı. Böylelikle tekstil mühendisliği ivme kazanarak ilerledi.
Tekstil denildiğinde akla ilk gelen, kıyafet veya kumaş gereken ev tekstili eşyaları olsa da, aslında tekstil mühendisliği çok daha fazlası.
- İplik üretimi,
- Dokuma (dokuma desinatörlüğü),
- Tekstil makineleri,
- Örme (yuvarlak örme, düz örme),
- Tasarım, kalıp tasarımı,
- Pazarlama (satış),
- Malzeme tedariği,
- Ürün geliştirme gibi faaliyetler tekstil mühendisliğini kapsar.
Bu sektördeki mühendisler birçok alanda faaliyet gösterebilirler. Bunlar; tekstil kimyası, tekstil teknolojisi ve konfeksiyon olarak sıralanabilir.
Tekstil Kimyası
Sektördeki ürünlerin hammaddesi elyaf ya da liftir. Elyaf; eğrilmeye, bükülmeye, dokunmaya, örülmeye uygun hammaddedir. Hammaddenin işlenişi, takibi, geliştirilmesi ve kalite kontrolünden tekstil mühendisi sorumlu olur. Ürün kalitesini arttırmak için de çeşitli kimyasallar geliştirilir. Tekstil kimyası, malzemenin fiziksel ve kimyasal özelliklerini detaylı biçimde ele alır. Uygun numunenin üretilmesi, kalitenin sağlanabilmesi ve yüksek performanslı liflerin geliştirilmesi (spor tekstili, özel kullanım için tasarım, biyomedikal malzeme), tekstil kimyası ile alakalı.
Tekstil Teknolojisi
Dokuma operatörlüğü, iplik teknolojisi, endüstriyel örme, tekstil boyacılığı, baskı ve desen gibi alanlarda tekstil teknolojisi ön planda bulunur. Tekstil kimyası ile ortak çalışma alanları mevcut.
Konfeksiyon
Bu tekstil alt dalı hazır giyimi kapsar. Hazır giyimin dikildiği, aksesuar ve etiket gibi üretimin son işlemlerinin tamamlandığı, kalite kontrolün yapıldığı sektöre konfeksiyon denir. Makineleşmenin en az olduğu bu alanda istihdam çok fazla, dolayısıyla tekstil çalışanlarına daha çok ihtiyaç duyuluyor. Nihai ürünün elde edilmesinde, işlerin doğru ilerlemesi ve ekonomik şekilde elde edilmesinde tekstil mühendisi önemli role sahip.
Tekstil Mühendisliğinde İstihdam
Fabrikalarda, ticari hizmet veren kuruluşlarda, satış pazarlamada ve araştırma geliştirmede tekstil mühendisleri çalışabilir. İşsiz kalma riski diğer mühendislik bölümleriyle karşılaştırıldığında daha düşük. Türkiye’de sadece 14 üniversitede tekstil mühendisliği bölümü mevcut ve bazı üniversitelerde kontenjan dolmuyor bile. Bu bilgiler ışığında ve Türkiye’nin tekstil potansiyeli göz önüne alındığında nitelikli mühendise her zaman ihtiyaç duyulacağı söylenebilir.
Kaynaklar:
- https://www.osym.gov.tr/Eklenti/1532,osysyopminp20pdf.pdf?0
- Textile Technology (Hardcover), Thomas Gries, Dieter Veit, Published 9 April 2006
- https://textile.ege.edu.tr/tr-3313/tarihce.html
