Business Model Canvas, mevcut iş modellerini geliştirmek veya belgelemek için stratejik bir yönetim ve yalın başlangıç şablonudur. Mevcut bir problemi çözmek veya bir ihtiyacı karşılamak için kurulan iş ya da projeler için kullanılan bir yöntemdir. Alex Osterwalder, iş modelini “bir şirketin değeri nasıl yaratıp, nasıl dağıttığını ve finansal sürekliliğini kazandığını tanımlayan mantık modeli” olarak tanımlamış ve 2008 yılında bu modeli geliştirmiştir. Bu modeller teşvik almak için, ortak bulmak için ya da çevrenizdeki insanlara projenizi tanıtmak için de kullanılır.
İş modeli, bir fikri hayata geçirmek için kişiyi karmaşıklıklardan kurtaran, nereden başlayacağını bilmediğinde yol gösteren ve sonucunda ortaya çıkan sonuçlara tek bir kareden bakarak doğru bilgiyi edinmesine yardımcı olan bir modeldir. İşletmeler, hedef kitlelerini yeterli görmediğinde ya da kitleler istenen fiyata karşı çıktığında da iş modellerini kullanarak problemlerine çözüm ararlar. Yani Business Model Canvas çok yönlü kullanılan bir modeldir.
Business Model Canvas Neleri İçerir?
- Temel Ortaklıklar
Bu aşamada projenizin ortaklarını belirlersiniz. Projenin en önemli noktalarından biri olan maddi kaynağın nasıl sağlanacağını, tedarikçilerinizin kimler olabileceğini, hangi kurum veya kuruluşlar size teşvik sağlayabileceğini, buna benzer projelerin neler olduğunu belirlediğiniz kısımdır.
- Temel Faaliyetler
Projenizin işlenmesi için en temel faaliyetlerin belirlendiği kısımdır. Hizmetinizin doğru zamanda doğru miktarda müşterilerinize ulaşabilmesi için neler yapılması gerektiğini, ortaklarınız için ya da teşvik alabilmeniz için neler yapmanız gerektiğini belirlersiniz.
- Temel Kaynaklar
Proje için gerekli kaynakların belirlendiği kısımdır. Projenizde kullanabileceğiniz finansal kaynaklarınızı, personel kaynaklarınızı, teknolojik kaynaklarınızı ve eğitim kaynaklarınızı belirlersiniz.
- Değer Önerisi
Projenizin oluşturmak istediğiniz değerin belirlediğiniz ve modelin en önemli kısmıdır. Hizmet ettiğiniz kitleye nasıl ulaşacağınızı, hangi değerleri yaratacağınızı ve ne hizmeti vereceğinizi, rakiplerinizden sizi ayıracak noktaların neler olduğunu belirlemeniz gerekir. Değer kısmınız ne kadar güçlü maddeler içerirse temel ortaklıklar kısmı da o kadar güçlü olur. Çünkü projenizi sunduğunuzda en çok dikkat edilen unsur değer önerisidir.
- Müşteri İlişkileri
Bu kısımda projeniz hayata geçirildiğinde müşterilerinizle nasıl iletişim kuracağınızı, iletişimdeki standartlarınızı, iletişim dilinizi ve müşterilerin sizlere ulaşma yollarınızı belirlemeniz gerekir.
- Kanallar
Hizmet ettiğiniz kitlenin verdiğiniz hizmete nasıl ulaşacağı çok önemlidir. Bu yüzden hizmetiniz bir ürünse eğer bu ürünü müşterilerinize hangi yollarla ulaştıracaksınız? Müşteri bir mağazadan mı alacak yoksa online satış yaparak ürünü siz mi ulaştıracaksınız? Siz ulaştıracaksanız eğer hangi ulaşım yolunu tercih edeceksiniz? Müşterilerinizi hizmetinizden nasıl haberdar edeceksiniz? Hangi medya aracını kullanacaksınız? Pazarlamanızı hangi iletişim yolu ile yapacaksınız? Kilit soruları belirlemek ve bu sorulara doğru cevapları vermek projenizin devamlılığı için de çok önemlidir.
- Müşteri Segmenti
Hizmetinizin kimlere hitap ettiği çok önemlidir. Kitlenizi doğru belirlemek ve iyi tanımak hizmetinizin kalitesini arttıracaktır. Geniş kitlelere hitap edebilmek önemli olsa da asıl odaklanılması gereken nokta uzun vadede doğru kitlelere ulaşabilmektir.
- Maliyet Yapısı
Bu kısımda bütün aşamalarda gerekli olan maliyetler belirlenir. Hizmeti karşılamanız gereken kalemler üretimden dağıtıma kadar belirlenir ve maliyetleri hesaplanır. Belirlenen tahminler doğrultusunda projeniz işledikçe maliyeti artıyor mu yoksa azalıyor mu anlamak için analizler yapılır. Kısacası bu projenin hayata geçmesi için sizin ne kadarlık bir bütçeye sahip olmanız gerektiği bu kısımda belirtilir.
- Gelir Modeli
Projeniz hayata geçirildikten ve hedef kitleye ulaştıktan sonra bu projenin size gelirleri ne olacaktır? Örneğin ürettiğiniz ürünün satış fiyatı, ulaşım bedeli ya da hizmet bedeli nedir gibi sorulara cevap vermeniz gerekir. Gelir modeli nakit akışınızı belirlediği için detaylı analizler yapılması ve doğru fiyat belirlenmelidir.
Kaynakça
