Esnek ambalaj henüz spesifik olarak tanımlanmış olan bir tanımı olmasa da bugün dünya üzerinde bir çok mutfağın hemen hemen hepsinde en az bir tane de olsa yer alan bir ambalaj çeşididir. Hem gıda sektöründe hem de gıda dışındaki bir çok sektörde kullanımının olması evimizin bir yerinde kendisine rastlamamız için en büyük neden. Bir ilaç ambalajı veya bir makine tableti ya da bir makarna ambalajının esnek ambalaj olduğu düşünülürse esnek ambalajlarla karşılaşmamız çoğu zaman arkadaşlarımızla karşılaşmamızdan daha fazladır diyebiliriz.
Teknik olarak bakıldığında ise basit bir mono (tekli) film (örneğin bayramlık şekerler) olabildiği gibi daha kapsamlı ve fonksiyonel çoklu bir filmden (örneğin hazır yemek ambalajı) oluştuğu söylenebilir. Buna karşın esnek ambalajların kapsamı sadece plastik filmlerle sınırlı kalmayıp kağıt ve Alüminyum folyodan oluşabilecek kadar da geniştir. Bunun yanı sıra ek işlem görmüş filmler veya kağıtlar da ( örneğin metalize edilmiş veya kaplanmış) esnek ambalaj ailesine dahildir.
Neden Esnek Ambalaj ?
Esnek ambalajlar bir çok özelliği sebebi ile rakiplerinden (sert plastik, cam, metal vs.) daha avantajlı konuma sahip olup özellikle çevresel, sosyal ve ekonomik açıdan ön plana çıkmaktadır. Bu özelliklerden bazılarına kısaca göz atmak gerekirse;
1-Esnek ambalajlar sahip olduğu düşük kütle sayesinde daha fazla ürünün paketlenmesine olanak sağlamaktadır.
2-Esnek ambalajlar “lamine” edilebilme özelliği sayesinde bir çok farklı polimerin bir araya gelmesi ve kombine edilmesi sayesinde oldukça fonksiyonel ve işlevsel ambalajlara dönüştürülebilirler.
3- Esnek ambalajlar sağladıkları bariyer özellikleri sayesinde paketledikleri ürünün maksimum düzeyde ve sürede raf ömrüne sahip olmasını sağlarlar.
4- Esnek ambalajlar bir çok baskı tekniği ile işlenebildikleri için proses edilebilmeleri kolaydır.
5- Esnek ambalajlar düşük kütleleri sayesinde atık olduklarında daha atık miktarına sahip olurlar.
6- Esnek ambalajlar hem üretimleri sırasında hem de tüketimleri sırasında rakiplerine ve de paketledikleri ürüne nazaran daha az doğal kaynak (su,enerji gibi) kullanımına sahiptirler ve çevresel etki anlamında olumlu katkı sunarlar.
7- Esnek ambalajlara bir çok özellik eklenebilir ve tüketici konforu,rahatı ve uygunluğu için özgünleştirme yapılabilir.(örneğin el geçme, valf takılması, kapak eklenmesi gibi)
8-Rakipleri ile karşılaştırıldığında aynı miktar ürünü daha az nakliye aracı ile sevk edebilme özelliği ile CO2 salımı rakiplerine göre daha azdır.
9- Esnek ambalajlar geri dönüştürülebilme (Recycle), tekrar kullanılabilme(Reuse) özellikleri ile döngüsel ekonomiye hizmet eder.
10- Esnek ambalajlar tasarımlarının ilgi çekici,eğlenceli, merak uyandırıcı yapılabilmesi ile tüketici ile konuşmadan anlaşabilmeyi sağlayan ve üretici-tüketici arasında iletişimi sağlayan malzemelerdir.
11- Esnek ambalajlar “bio-bozunur veya kompostlanabilir” olabilme özellikleri ile toprakta yıllar boyunca kalıcı olmazlar.
12- Esnek ambalajlar tedarik zincirinde ürünü üretimden tüketime kadar bozulmadan ulaştırabildiği için tedarik zincirinin en güçlü halkalarından biridir.
Yukarında sayılan özelliklerden daha fazla özellik hem ambalaj üreticisine hem ambalajı kullanan firmalara hem de biz tüketicilere farklı boyutlarda avantajlar sağlayarak esnek ambalajların en fazla tercih edilen ambalajlardan biri olmasına sebebiyet vermektedir.
Son olarak aşağıdaki özellikler ile esnek ambalajın kapanışını yapmak gerekirse;
* FMCG sektörü her gün daha çeşitleniyor ve büyümeye devam ediyor, müşteri beklentilerine adapte olmaya çalışıyor. Bu da daha çok esnek ambalaj üretimi ve istihdam demek.
* Büyük firmalar «start-up»ları enselerinde hissetmeye başladı. Bu sebeple artık farklı gıda kollarına yönelimler başladı.(vegan, vejetaryan, organik gibi)
* Esnek ambalaj sektörü avantajları sebebiyle büyüyor.(Mali avantaj, proses edilebilirlik, çevresel etki vs.)
* «Sürdürülebilirlik» esnek ambalajda en büyük «influencer» olmaya devam ediyor.
* Döngüsel ekonomiye geçiş lineer ekonomiden daha fazla farkındalık oluşturmaya başladı. Bu da esnek ambalajları birkaç adım öne çıkmasına vesile oluyor.
Kaynaklar:
* https://ceflex.eu/
* Henkel Flexible Academy
