Beynimiz yeni bilgileri depolamak için eski bilgileri silmeyi tercih eder. Beyin yeni bilgileri edinmek için eski bilgileri siler. Peki, yaklaşık 2,5 milyon GB olan bu hafızamıza bilgileri kalıcı olarak yerleştiremez miyiz? Hafıza sarayı adı ile bilinen bu yöntemle bu mümkün olabilir. Peki nedir hafıza sarayı?
Nedir ve Nereden Geliyor?
Hafıza Sarayı, basitçe, bilgiyi organize etmek ve hatırlamak için zihinsel görselleştirmeyi kullanan bir hafıza geliştirme metodudur.
Hafıza sarayı metodu Roma İmparatorluğu dönemine dayanmaktadır. Eski zamanda yazılı kaynakların çok kısıtlı olmasından dolayı insanlar bilgiyi akıllarında tutmaya daha çok ihtiyaç duyuyorlardı. Bu sebepten bilgileri hafızada tutmak için hafıza sarayı yöntemine benzer yöntemler geliştirdiler. Bu yöntemi ilk kez 2000 yıl önce Roman Cicero De Oratore kullandığı düşünülmektedir.
Günümüzde halen çok kullanılan bu yöntem birçok amaç için kullanılmaktadır. Bunlar; dil öğrenme, hafıza olimpiyatları, sınav çalışmaları, günlük yapılacak işler bunun en güzel örneklerinden biri de ‘’Sherlock Holmes’’ dizisinde kullanıldığı yerlerdir.
Nasıl Uygulanır?
1. Mekan(Saray) Seçin.
İlk önce çok bilinen bir mekan seçin. Ardından gözlerinizi kapatıp, bu mekanı hayal edin. Bu yer, gözlerinizi kapattığınızda her detayı aklınıza gelecek bir yer olmalı. Zihninizle orada olmalısınız. Çocukluğunuzdaki bir yer, ev, çok sevdiğiniz bir kafe gibi depolayacağınız bilgi miktarına göre, hangi oda ve ya odalar olacağı size kalmış. Aynı zamanda bilginin kalıcı olması için de kafanızda eşyalar belirlemeniz lazım.
2. Bir Güzergah veya Sıralama Belirleyin.
Mekanı belirleyip eşyaları belirledikten sonra bilgilerin belirli bir sıraya konması aşamasında geldik. Hafıza sarayınızda hayali olarak hareket edeceğiniz güzergahın da sabit bir sıralamada olması gerekir. Bu durum hayali olarak oluşturulacak hafıza sarayı yerine gerçek yerlerin kullanılması için de geçerlidir. Örnek verecek olursak; evinizdesiniz, kapıdan girdiniz ve krokiyi gözünüzde canlandırarak kelimeleri evin istediğiniz yerlerine yerleştirip onları zihninizde görmenizdir.
3. Adım: Hayal etmeye başlayın.
Ezberlemeniz gereken şeyleri, mekanınızdaki belirli konumlara yerleştirin. Mekanla ya da mekanın içindeki eşyayla ilişkiler kurun. Bu ilişkiyi kurarken de rotanıza dikkat edin. Bu, kelimeleri hatırlamanızı kolaylaştırır. Kelimeleri abartılı bir şekilde ilişkilendirmekten korkmayın. Ne kadar detaylandırırsanız o kadar kolay hatırlarsınız. Yani kelimeleri ilişkilendirirken olabildiğince betimleme yapın. Her sahneyi aklınızda canlandırın. Gerçekten orada yürüyüp, kokuyu, yürüdüğünüz yeri, oradaki duyguları hissedin. Yukarıda söylendiği gibi ne kadar ayrıntı ve duygu, o kadar güçlü hatırlama sağlar.
Bir örnekle bu çalışmayı somutlaştıralım. Kulaklık – kardeş – elma – televizyon – korkmak – salon – duvar – piyano – anahtar – siyah kelimeleriyle bir hafıza sarayı oluşturalım.
Evin kapısına geldim. Anahtarı çıkarıp kapıyı açtım. Karşıma bir koridor çıktı. Karşı duvarın önünde büyük siyah bir piyano vardı. Piyanonun yan tarafında salonun kapısı vardı. Salondan bir ses duydum ve Kapıyı açtım. Kardeşim kulaklıkla müzik dinliyordu ama televizyon da açıktı. Kapıyı açınca birden korktu ve elindeki elmayı yere düşürdü.
Bunun gibi, kelimeleri hayal ettiğiniz mekana yerleştirerek kolaylıkla hatırlayacağınız şeyleri hatırlayabilirsiniz. Buna güzel bir örnek olarak Barış Özcan’ın Youtube’daki ‘’Sherlock’ un hafıza sarayı nasıl yapılır? Mekan Metodu’’ adlı videosunu izleyebilirsiniz.
Hafıza sarayının bu kadar işe yaramasının en önemli sebebi mekanı oluştururken bir hikaye olduğu için beyindeki birden fazla sinir ucunu uyarıp orada kalıcı bir bilgi oluşturmasıdır. Duygu yoğunluğunun çok olduğu olayları hatırlamamızın en önemli sebebi budur.
-
Kaynakça
- www.evrimağaci.com
- www.hafizasarayi.org
- www.medium.com